haraza

kibris sozluk
1. kavga, gürültü, karışıklık.

2. öfke, sinir. kızma, hınç duyma, öfkelenme.

3. ağız kavgası.

4. sığırın öd kesesinden çıkan taş.

kaynak: hakeri'nin kıbrıs sözlüğü.

altınkum plajı

ganca
Kıbrıs'ın şehir kalabalığından uzaklaştıkça Karpaz'a yani buruna varırsınız. İyice ilerledikçe yaban eşeklerinin ve caretta carettaların diyarına gelirsiniz. Hemen orada adanın en güzel plajı önünüze çıkar. Altınkum Sahilleri, Kıbrıs'ın kuzeydoğu ucundan Anadolu'ya doğru uzanan, sivri ve uzun bölge olan Karpaz Yarımadası'nda yer alıyor. İki sahilden oluşan Altınkum Sahilleri, mitolojide güzellik ve aşk tanrıçası Afrodit'in doğduğu yer olarak anılıyor. Pırıl pırıl parlayan altın kumları ve Caretta Caretta ve Chelonia Mydas türü deniz kaplumbağalarının üreme alanıdır.

birinin kıbrıslı olduğunu anlama yolları

mengene

kaplumbağa'ya 'tosbağa', köpeğe'guli', tavuğa 'bulli', ağustos böceğine 'cırlavık', sümüklüböceğe 'garavolli', kertenkeleye 'mişaro', uğurböceğine 'babavura' der.

balığın yanında roka değil, 'golyanduro' arar.

peksemeti çaya batırıp da yer.

çörekte sandviç diye ısrar eder.

'bolibif' ve 'bikla' sız sandviçe sandviç demez.

hellim'e peynir denilmesinden hoşlanmaz ve hellimi her şekilde tüketir; çiğ, kızarmış, ızgara, kebap...

tarhana çorbasına hellim koyar.

karpuzun yanında mutlaka hellim ister.

her yaz birkaç saatini molohiya ayıklamaya adar. evi kötü bir koku sarsa da günlerce o molohiyaların kurumasını bekler.

'macun' yapma alışkanlığından vazgeçtiyse de misafirlerine kendi yaptığı taze sıkılmış limonata ağırlar.

restorantta otururken bile yemek planı yapar.

türkiye'ye gidip de garsondan 'cips' istediğinde karşısına kızarmış patates yerine pakette hazır cips çıkınca şaşırır, anlam veremez.

“ne içersiniz” sorusu yerine “ne dökeyim size” der.

doğada bulduğu her yeşilliği yumurtayla kızartıp yer: yumurta otu, 'ayrelli', kabak, ıspanak...

zeytinyağlı dolmaya yalancı dolma der.

ayçiçek yağına 'fıstık yağı', fıstığa 'gunna' der.

şeftali kebabının muhteviyatında şeftali barındırmadığını bilir.

lor peyniri bilmez, nor bilir.

ekmek kadayıfının içine nor koyar.

'diken inciri' demez, 'babutsa' der.

sucuğa pastırma, pastırmaya da 'kayseri pastırması' der.

sulu muhallebiye gül şurubu döker.

mercimekli pilava 'mücendra' der.

hemen hemen tüm yemeklere 'magi' tavuk suyu tablet ekler.

yeşil zeytine 'çakızdez' der ve servis ederken üzerine sarımsak ile golyandıro tohumu koyar.

damla sakızına 'mezleki' ya da 'baf sakızı' der.

karnıbahara 'çiçek lahanası' der.

enginarın, kabak çiçeğinin dolmasını yapar.

'haşlanmış' kelimesi yerine 'gaynanmış', 'kızarmış' yerine ise ' gavrılmış' kelimelerini kullanır.

'molohiya, kolokas, bidda badadez, lalangı, pastelli, kayık pasta' nedir bilir.

zeytinyağlı yemeklere şeker eklemez.

bullezin biraz daha büyümüş haline kolokas der.

kuru böğrülcenin yanında renga kebabı yer.

kebabı ekmek arası ya da lavaşa sarıp yemeyi reddeder, kebap illa ki pidede olacaktır.

tahınlı bidda, hellimli bidda, zeytinli bidda, çitlembikli bidda pişirir.

kızarmış köfteye 'badades köftesi', hellim böreğine 'soğan böreği'der.

mangal yapmak deyimini kullanmaz, 'kebap yapmak' der.

piknikte mutlaka ama mutlaka kebap pişirir.

katmeri tavada değil de tepside yaparsa adına 'sini katmeri' der.

şamişi ve felafel yemek için bayram yerinin açılmasını dört gözle bekler.


kaynak: ebru cem - babavura - http://ebrubabavura.blogspot.com/

ercan havalimanı nerededir

mamur
sosyal medyada yarışmacı ve seyirciler gömülüyor ancak burada sorun ercan'ı bilip bilmemek değil. zaten türkiye'nin eğitim seviyesi kktc'nin kat be kat gerisinde. her ne kadar türkiye kuzey kıbrıs'ı kendine benzetmeye çalışsa da durum bu. hele bir de türkiye'de seyahate zaman ve para ayıramayan ekonomik sıkıntılar yaşayan milyonlarca insan var. hal böyleyken varsın ercan'ın nerede olduğunu bilmesin. asıl sorun bu insanların kıbrıs deyince mangalda kül bırakmamaları. insanı sinir eden yaklaşımları. yok sizi biz kurtardık, yok besleme, yok bizim gönderdiğimiz parayla yaşarsın... tepkide bu nedenle oluşuyor.

kabak dolması

kibris sozluk
taze kabak çiçeğinin içerisine pirinç, kıyılmış maydanoz, kuru nane, soğan, karabiber, domates macunu, tuz karışımı konarak yapılan dolma. diğer kabak türlerinin çiçekleri acı olduğu için balkabağı çiçeklerinden yapılmaktadır.

erdoğan saracoğlu

alasya
Kıbrıs halk kültürü üzerine araştırmaları ile tanınan yazar, şair, eğitimci, türk dili uzmanı.

1946 yılında Küçük Kaymaklı'da doğdu. ilkokulu Küçük Kaymaklı İlkokulu'nda okudu. İlk şiirleri Halkın Sesi Gazetesinde Ersin Taşer'in yönettiği “Sanat Sayfasında” yayımlandı. Lefkoşa Türk Lisesi'ni bitirdikten sonra 1965–1966 yıllarında sanatçı arkadaşları Oktay Öksüzoğlu ve Osman Güvenir ile birlikte bir yıl süreyle “Yakın” adlı aylık sanat ve fikir dergisini çıkardı. Dergide şiir, eleştiri, deneme ve hikâyeleri yayınladı.

1967- 1968 yılları arasında Kemal Tunç, Üner Ulutuğ, Hatice Soğüt ve Hilmi Özen ile birlikte İlk Sahne'de oynanan oyunlarda görev aldı. Ankara Üniversitesi Dil Tarih Coğrafya Fakültesi Türkoloji Bölümünden mezun oldu. Yüksek lisansını Türk Dili Anabilim Dalı'nda, doktorasını ise Yeni Türk Edebiyatı Anabilim Dalı'nda yaptı.

1974–1976 yılları arasında Girne'deki Milli Arşiv ve Araştırma Merkezi'nde transkripsiyon ve değerlendirme görevlisi olarak çalıştı. 1976'da Türk Maarif Koleji'ne Edebiyat öğretmeni olarak atanan Erdoğan Saracoğlu, 1982'de bu okulun Türk Dili ve Edebiyatı Bölüm Şefi oldu. 1989'da ise Milli Eğitim ve Kültür Bakanlığı'nın Kültür Dairesinde Şube Amiri olarak görevlendirildi. 1993 yılında bu görevinden ayrılarak Yakın Doğu Üniversitesi'nde Basın ve Halkla İlişkiler Dairesi Müdürü oldu.

Saracoğlu, Türkiye Folklor Araştırmaları Kurumu ile Türk Dili Kurumu (Ankara) üyesidir. Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti'ni temsilen birçok uluslararası seminer ve kongrelere katılarak, Kıbrıs Ağzı, Kıbrıs Türk Halk Edebiyatı ve Folkloru ile ilgili bildiriler sunan Yrd. Doç. Dr. Erdoğan Saracoğlu, Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Halk Sanatları Derneği'nin “1995-Halkbilimi Hizmet Ödülü”, Türkiye Cumhuriyeti Folklor Araştırmaları Kurumu'nun “2000-Türk Halk Kültürü Hizmet Ödülü” ve Necati Özkan Vakfı'nın “2006 Bilim, Kültür, Sanat Başarı Ödülü” sahibidir. Uzmanlık sahaları ile ilgili yayınlanmış kitapları bulunmaktadır.

Basılmış olan kitapları:

'Oydaşlar' (Şiir Kitabı, 1966, Yakın Yayınları, Lefkoşa)

'Kıbrıs Ağzı', 1. Baskı 1980, 2. Baskı 1992, Milli Eğitim ve Kültür Bakanlığı Yayınları, Lefkoşa

Kıbrıs Türk Halk Edebiyatı ve Folkloru-Bildiriler-1. Baskı 1989, 2. Baskı 1996, Lefkoşa

Yayımlanan (KKTC ile ilgili) makale ve yazıları:

'Bir Varmış Bir Yokmuş Kıbrıs Masalları ile ilgili' Yeni Gün Gazetesi, 30 Aralık 1991 Lefkoşa

'Zaman (Kıbrıs Türk Basın Tarihçesi ile ilgili' Kaynak, Kültür ve Araştırma Dergisi, Mart 1977 Lefkoşa

'Bir Kıbrıs Masalında Kıbrıs Ağzının Fonetik Özellikleri', İnsan Zaman Mekan, Düşün Sanat ve Yazın Dergisi, Şubat 1999, Lefkoşa

'Folklor ve Turizm', Kıbrıs Gazetesi, 17 Aralık 1997, Lefkoşa

KKTC'yi temsilen birçok uluslararası seminer ve kongrelere katılarak, Kıbrıs Türk Halk Edebiyatı ve Folkloru ile ilgili şu bildirileri sundu:

Çeşitli Özellikleriyle Kıbrıs Manileri

Kıbrıs'ta Köy Düğünleri ve Düğün Manileri

Kıbrıs'ta Dünürcülük ve Kına Gecesi Manileri

Kıbrıs'ta Doğumla ilgili Gelenek Görenek ve İnançlar

Bir Kıbrıs Masalında Görülen Kıbrıs Ağzı'nın Belirgin Fonotik Özellikleri üzerine

Kıbrıs'ın Siyasal Yaşamını Yansıtan Halk Edebiyatı Ürünlerimiz

Halk Kültürü ve Turizm İlişkileri

Kıbrıs Ağzı'nın Fonetik Özellikleri

Anadolu Manilerinin Kıbrıs'taki Varyantları

birinin kıbrıslı olduğunu anlama yolları

tapba lamarina
kızarmış ekmek yemez, “gabira” yer.

alışverişte “ısgonto” istediğini söyler, yani indirim.

hangi marka olursa olsun, tüm elektrik süpürgelerine “hoover” der.

yanlışlıkla birisine çarptığı zaman pardon değil, “sori” der.

çok şaşırırsa tepki verir; “e vallahi bardon!”.

beytambal kelimesini sever: beytambal galsın, bırak beytambalı...

gavvole kelimesinin çeşitlemelerini kullanır: yavvorkana, yazıkana...

oje'ye “managül”, ruja “gırmızılık” der.

haç değil, “ıstavroz” der.

yemeğe “domadez macunu” katar, yani salça!

anahtara “isviç” der.

denize yüzmeye giderken “gidiyoruk yıkanalım” der.

takım elbise giymez, “gat takım” giyer.

çöpleri atmaz, “zibilleri çıkarır”.

yerleri silmez, “moplar”, mopu da kovaya değil “mop tenekesine” batırır.

faraşa “kürek” der.

birşey çabuk yapılırsa “haçanda yaptın” der.

çok sık tekrarlayan şeyler için ise “haçana bir” der.

çikolata, cips, şeker, gofret... hepsine de “yemiş” der.

master derecesini bitirmiş olan kişilere “masterlik yaptı” der.

yün örmez, “iş işler”.

kaç para demez, “kaç guruş” der.

yaşlı annesinden bahsederken “bizim gocagarı” der.

“e mi” diye tembih etmez “aklınnan ha” der.

“mısmıl” kelimesini “iyi” anlamında kullanır.

gazeteye okumaz, “gazedda” okur.

limonata içmez, “leymonadda” içer.

ne yapıyorsun demez, “napan” der. napan kelimesini aynı zamanda nasılsın anlamında da kullanır.

ayakkabıya “potin”, açık terliğe “babıç”, kapalı terliğeyse “bandofla” der.

birisi çok konuştuğunda “haspa çıkar” ya da “ziligurti çıkarasın” der..

elektriğe “ceryan” der.

mandalinaya “yusuf”, kavuna “gavın”, limona “ekşi” der.

tasa demez “gaile ya da gayle” der.

Yemeği ısıtmaz, “gızdırır”.

Nazardan korunmak için kurşun döktürmez, buhurdanlıkta zeytin dalı yakar ve tütünür.

Mevlitlerde mutlaka tütsü yakar.

Fırını açmaz, “yakar”.

Sıvıları huni ile değil, “foniynan” döker.

Düğünlerde basdiş ağırlar. Hatta daha kısa bir süre öncesine kadar düğünlerde tepsinin içerisinde sigara da ağırlardı.

Oyalanmak demez, “gurdalanmak” der.

Eski püskü şeylere “gurrada” der.

Kızdığı bir kişiye “koştur Digoma'ya gadar” der.

Birisini çok yorduğu zaman “pastellisini çıkardım” der.

Saçına kurdele değil, “mantin” bağlar.

“İşte orada” demez, “aha oraşda” der.

“Dövmek” kelimesini galibiyet anlamında kullanır.

“Parfüm sürdüm” demez, “süründüm koku” der.

Eskiden “n'oldu be sör” derdi, şimdi moda “napan gardaş” demek.

Yengesine “genabla” hatta “genaba” der.

Tavuğu yıkarken “bibincalarını” koparır, sonra da “gabirgas” eder.

Kalitesiz nesnelere de kişilere de “ısgarta” der.

Sıcak ekmeğin arasına tahın helvası koyup yer.

Sırıtarak gülme eylemine “kişneme” der.

Ufak bir çocuğa “çişin var mı” diye soru sormaz, “işendimin” ya da “bişşan var mı” diye sorar.

Birisinin saçları çok kıvırcıksa “gap teli gibi saçları” der.

Futbolculara “topcu”, raptiyeye “pünez” der.

Sigarasını küllükte değil “taplada” söndürür, yani söğündürür.

Kımıldama demez, “gıbırdanma” der.

Euro'yu “yüro” diyo okur, avro diye değil!

Kanepeye uzanmaz, “gannebbaya yatır”.

Battaniye değil “pataniya” örtünür.

Papaza “popaz”, rum kadınlarına “cira” der.

Lapsana, gazayağı, gabbar, ayrelli ya da buğday çiçeği toplamak için dağlara çıkar.

Evin odalarına giriş, salon gibi isimler vermez; “salon-salomanje, sündürme, musandıra” der.

Limanın denizlere has olduğuna inanır, o sebeple uçakların inip kalktığı yere havaalanıdır, hava limanı değil!

Su borularına “solina” der.

Çok yakışıklı erkekler için “pisgot gibi oğlancık” deyimini kullanır.

Dondurmayı külahta değil, “pisgodda” yer.

Arabasını servise vermez, “makiniste götürür”.

Arabasını kaportacıya değil, “doğrultmacıya” tamir ettirir.

Ayakkabı tamircisi “kunturacıdır”.

Spor ayakkabıya “lasdik potin” der.

Spor yapmaya “cimlastik yapmak” der.

Azcık demez, “bir çıngı” der.

Ağır şeylere “gulle gurşun” der.

Çok zayıf ya da hastalıklı gözüken kişilere “milingidiye uğramış” der.

Çok konuşan birisine “eşşek arısı soksun dilini da husolasın” der.


buse savaşkan

goncoloz
Milli Atletimiz Buse Savaşkan 21 Mayıs tarihinde Polonya'da gerçekleştirilen Mityng Gwiazd na Rynku Kosciuszki 2023, a World Athletics Continental Tour Challenger yarışmasında kadınlar kategorisinde yüksek atlamada 1.88'lik derecesi ile birinci olarak altın madalya kazanan milli atlet.

birkan uzun

ad victoriam
güzelyurt'lu yazılım mühendisi.

Amerika'nın Washington eyaletinin Seattle şehrinde yaşıyor. 16 aralık'da yedi zirveler projesi dahilinde 4,892 metre yüksekliği ile Antarktika'nın en yüksek noktası olan Vinson Dağı'nın zirvesine çıktı. bu dağa tırmanan ilk Kıbrıslı Türk olarak kayda geçti. kktc bayrağını dalgalandırdığı zirveye çıkışını dedesi celal sirkeioğlu'na adadı.

11 ağustos 2023 kabine değişikliği

ad victoriam
Ünal üstel başbakanlığında Ulusal Birlik Partisi (ubp), Demokrat Parti (dp), Yeniden Doğuş Partisi (ydp) koalisyon hükümeti kabinesinde yapılan değişlik.

Buna göre İçişleri Bakanı Ziya Öztürkler, Maliye Bakanı Alişan Şan, Sağlık Bakanı İzlem Gürçağ Altuğra ve Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Hasan Taçoy görevden alındı.

Maliye Bakanlığı'na UBP Girne Milletvekili Özdemir Berova, Sağlık Bakanlığı'na UBP Gazimağusa Milletvekili Hakan Dinçyürek, Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanlığı'na UBP Gazimağusa Milletvekili Hüseyin Çavuş, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı'na UBP Lefkoşa Milletvekili Sadık Gardiyanoğlu'nun atandı.

Önceki kabinede Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanı olarak görev yapan UBP Gazimağusa Milletvekili Dursun Oğuz içişleri Bakanı olarak atandı.

pekitmek

kibris sozluk
1. güç vermek, güçlendirmek.

2. daha önce istenip de yerine getirilmemiş bir iş için yeniden resmi bir yazı yazmak.

3. kapıyı sürgüyle kapatmak.

kaynak: hakeri'nin kıbrıs sözlüğü.

neden bekliyorsun?


bu sözlük, duygu ve düşüncelerini özgürce paylaştığın bir platform, hislerini tercüme eden özgür bilgi kaynağıdır.
katkıda bulunmak istemez misin?

üye ol